کاپوچینو یکی از نوشیدنی مبتنی بر اسپرسو معروف و محبوب بین قهوهنوشهای ایرانی است. این نوشیدنی یکی از گزینههایی است که حتی اگر عاشق کافهگردی نباشیم، باز هم حداقل یک بار طعم آن را تجربه کردهایم. با این حال کمتر کسی میداند که این نوشیدنی از کجا آمده است، تابه حال چه انواعی از آن ابداع شده و چطور میتوانیم آن را در خانه درست کنیم؟ بنابراین، در این مطلب در مورد این نوشیدنی، تاریخچه، انواع، ترکیبات، خواص و نحوه تهیه آنها بیشتر آشنا میشویم!
تاریخچه کاپوچینو
در فرهنگ قهوهنوشی ایتالیا، نام این نوشیدنی از لباس راهبان کاپوچین گرفته شده است، در اوایل دهه 1880 و حتی قبل از ابداع اسپرسو در کافههای شهر وین سرو میشد. در آن زمان، به جای اسپرسو از قهوه دمی برای تهیه این نوشیدنی استفاده میشد و بعد از افزایش محبوبیت اسپرسو، رسپی این نوشیدنی تغییر پیدا کرد.
همین تغییر رسپی هم مساله جالبی است! کاپوچینو که در دهه 18 میلادی در کافههای شهر وین با نام کاپوچین سرو میشد، از ترکیب قهوه دمی، خامه فرم گرفته و شکر تهیه میشد و نام آن را کافه وینی گذاشته بودند. با گذشت زمان، این نوشیدنی در دهه 1930 در شمال ایتالیا همراه با خامه فرم گرفته و تزئین دارچین یا شکلات سرو شد. بعدها در دهه 1950 که نوشیدنی اسپرسو در صنعت قهوه معرفی شد، باریستاها شروع به تهیه این نوشیدنی از اسپرسو کردند و شیر بخارداده به ترکیبات آن اضافه شد.
در نسخه امروزی کاپوچینو، شامل ترکیب اسپرسو، شیر حرارتدیده و فوم شیر به نسبت 1:1 یا 2:1 است.
انواع کاپوچینو
خلاقیتهای دنیای کاپوچینو تمامی ندارد، به صورتی که از همین ترکیب ساده کاپوچینو چندین نوع نوشیدنی ایجاد شده است. از جمله انواع نوشیدنیهای کاپوچینو شامل موارد زیر میشود:
کاپوچینو سنتی یا کلاسیک:
همین ترکیب اصلی و پایه این نوشیدنی است که معمولا در فنجانهای کوچک سرو میشود.
بر اساس تغییر در میزان شیر و فوم نوشیدنی:
کاپوچینو خشک:
این نوع، فوم بیشتر و شیر بخارداده کمتری در مقایسه با نوع سنتی آن دارد که منجر به بافت خشکتری از این نوشیدنی میشود.
کاپوچینوی خیس: در برابر کاپوچینوی خشک، یک نوع کاپوچینوی خیس وجود دارد که شیر بخارداده بیشتر و فوم کمتری دارد و در نتیجه بافت خامهایتر در مقایسه با بافت سنتی آن به دست میآید.
بر اساس تغییر در طعم نوشیدنی:
کاپوچینوی طعمدار:
این کاپوچینو شامل اضافه کردن سیروپهای وانیل، کارامل، فندق و یا سایر طعمها به نوع سنتی این نوشیدنی میشود.
کاپوچینوی عسل:
در این نوع به جای شکر از عسل برای شیرین کردن این نوشیدنی استفاده میشود و یک پروفایل طعمی متفاوت نسبت به نوع سنتی آن ایجاد میکند.
کاپوچینوی موکا:
در این نوشیدنی ترکیبی علاوه بر اسپرسو، شیربخارداده و فوم از سیروپ شکلات هم استفاده میکنند تا یک طعم قوی ایجاد کند.
بر اساس تغییر در دمای نوشیدنی
آیس کاپوچینو:
آیس کاپوچینو نسخه خنک کاپوچینو است که از ریختن اسپرسو روی شیر سرد و قالبهای یخ و سپس اضافه کردن فوم شیر روی آن بدست میآید.
کاپوچینو فردو:
نسخه خنک شده این نوشیدنی است که با فوم شیر و بستنی ترکیب شده است.
بر اساس رژیمهای غذایی مختلف
کاپوچینوی دیکف:
این نوشیدنی از اسپرسو بدون کافئین تهیه میشود و برای کسانی که دنبال کاهش کافئین مصرفیشان هستند مناسب است.
کاپوچینوی اسکینی یا سبک:
این کاپوچینو با هدف کاهش کالری نوشیدنی از شیر کمچرب به جای پرچرب استفاده میکند.
کاپوچینوی گیاهی:
این نوع از نوشیدنی جایگزین مناسبی برای دوستداران رژیم غذایی وگان است و از شیر سویا، بادام، جو و یا نارگیل به جای شیر لبنی استفاده میکند.
بر اساس زمان
مدل فوری کاپوچینو:
این نوع شامل پودر کاپوچینو به صورت فله یا ساشهای است که برای تهیه مقدار زیادی از این نوشیدنی در مدت زمان کم و به صورت فوری مورد استفاده است.
ترکیبات پودر کاپوچینو
کاپوچینوی سنتی یا همان نوشیدنی که در منزل یا کافه سرو می شود، از ترکیب اسپرسو با مقدار برابر شیر بخارداده و یک لایه فوم شیر تهیه می شود، در حالی که پودر کاپوچینو شامل قهوه فوری، شیر خشک، پودر شکر، کاکائو و سایر طعمدهندهها (در برخی برندها) است که به صورت ساشهای و یا فلهای بستهبندی میشود و برای کسانی که میخواهند در مدت زمان کوتاهی یک نوشیدنی عالی داشته باشند، مناسب است.
روش درست کردن کاپوچینو
تهیه کاپوچینو:
برای تهیه کاپوچینو با دستگاه اسپرسو باید مواد لازم شامل قهوه اسپرسو، شیر، کاکائو یا دارچین برای تزئین و یا شکر برای شیرین کردن نوشیدنی را تهیه کرد.
در این روش، یک شات اسپرسو را با کمک اسپرسوساز یا سایر روشهای دستی تهیه اسپرسو شامل موکاپات یا آیروپرس آماده کنید.
در مرحله بعد، مقدار برابر شیر را به کمک نازل بخار دستگاه اسپرسو ساز بخاردهی کنید یا به کمک یکی از روشهای تهیه فوم شیر بدون دستگاه مثل استفاده از همزن بخاردهی و یا فومدهی کنید.
در نهایت، شیر بخار داده را روی اسپرسو ریخته و فوم را با قاشق جدا کرده و در نهایت روی کاپوچینو بریزید.
روش تهیه کاپوچینوی فوری:
در این روش، از ساشه کاپوچینو فوری برای تهیه نوشیدنی استفاده کنید. تنها کافی است محتوی ساشه را در یک فنجان ریخته و حدود 100 میلیلیتر آب داغ به آن اضافه کرده و هم بزنید تا قهوه حل شود. در برخی موارد، شاید دوست داشته باشید مقداری شیر، شکر و یا فوم شیر بیشتر به نوشیدنیتان اضافه کنید و یا حتی به دلخواه به کمک پودر کاکائو یا دارچین روی آن را تزئین کنید.
خواص کاپوچینو
وجود ترکیباتی مثل شیر و روش تهیه متفاوت نوشیدنی کاپوچینو نه تنها باعث میشود که این نوشیدنی پروفایل طعمی متفاوتی نسبت به قهوه سیاه داشته باشد، بلکه چند خاصیت دیگر را به این نوشیدنی اضافه میکند. بدین معنی که این نوشیدنی علاوهبر خواص قهوه موجود در آن (شات اسپرسو) چند خاصیت دیگر هم برای سلامتی ما دارد که برگرفته از ترکیبات شیر است. از جمله فواید خاص کاپوچینو عبارتند از:
میزان کلسیم و پروتئین بیشتر: به دلیل شیر اضافه شده در کاپوچینو، این نوشیدنی کلسیم و پروتئین بیشتری دارد.
تاثیر بر سلامت استخوانها: وجود کلسیم و ویتامین D به سلامت استخوانها کمک میکند.
آنتی اکسیدان: کاپوچینو هم مانند قهوه سیاه دارای آنتی اکسیدان است، اما به دلیل وجود شیر در ترکیبات آن در مقایسه با قهوه سیاه دارای آنتی اکسیدان کمتری است.
فواید کاپوچینو:
- افزایش انرژی روزانه به دلیل محتویات کافئین موجود در اسپرسو
- بهبود عملکرد ذهنی، افزایش تمرکز و تواناییهای شناختی
- منبع آنتی اکسیدانها که به محافظت از سلولها در برابر آسیبها کمک میکند.
- کاهش خطر ابتلا به افسردگی
- کمک به بهبود هضم و جذب مواد مغذی
- ایجاد حس سیری با کاهش اشتها و در نهایت کنترل وزن
- افزایش متابولیسم از طریق افزایش سوخت و ساز بدن
جدول ارزش غذایی کاپوچینو
ارزش غذایی این نوشیدنی بر اساس یک فنجان که حاوی 144 گرم کاپوچینو است بدین صورت است:
| کالری |
چربی کل |
کربوهیدرات |
شکر |
کلسترول |
پروتئین |
سدیم |
پتاسیم |
| 60 |
2.3 g |
6 g |
5.8 g |
9.2 g |
3.8 g |
58 mg |
194.2 mg |
مضرات کاپوچینو
از جمله مضرات احتمالی این نوشیدنی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
عدم تحمل لاکتوز: برخی افراد که به مصرف شیر آلرژی دارند یا بدنشان به صورت طبیعی نمیتواند لاکتوز را تحمل کند، ممکن است دچار ناراحتی معده شوند.
احتمال افزایش وزن: اضافه کردن شکر و سایر شیرینکنندهها مانند انواع سیروپ در کالری نوشیدنی تاثیر زیادی میگذارد و مصرف مستمر آن باعث افزایش وزن افراد میشود.
افزایش قند خون: لاکتوز موجود در شیر باعث افزایش قند خون میشود.
یک پیشنهاد خواندنی: تفاوت قهوه فوری و قهوه آسیاب شده چیست؟
و در آخر..
برای کسانی که عاشق طعم قهوه هستند نوشیدنی کاپوچینو تنوع خوبی به حساب میآید تا انرژی لازم برای شروع یک روز عالی را فراهم کند. این نوشیدنی در انواع و طعمهای مختلف به وجود آمده است تا سلیقهها و نیازهای متنوع قهوهنوشها را پاسخگو باشد. حتی ساشههای فوری کاپوچینو برای کسانی که زمان زیادی ندارند و میخواهند در چند ثانیه یک نوشیدنی عالی را تهیه کنند به بازار معرفی شده است.